Gort koken is eigenlijk een traditioneel gerechtje dat in de moderne tijd waarin we leven in veel gezinnen ’s morgens werd gedaan, en wat de laatste tijd weer wat populairder aan het worden is.
Mijn moeder stond, toen ik klein was, iedere morgen gort te koken, want je moest de dag goed beginnen met een stevige maaltijd, en stevig was het toentertijd inderdaad te noemen, want je kreeg ’s ochtends vroeg een best bord vol.
Natuurlijk hoef je de groente niet alleen te eten bij het ontbijt, want granen in het algemeen kun je ook prima als alternatief voor aardappelen of pasta eten. Ik laat je in ieder geval in het onderstaande recept zien hoe je thuis gort kunt koken, en dit is dus nog steeds het recept dat mijn moeder ook gebruikte om de gort te koken.
Hoelang gort koken?
Benodigdheden
- Een ruime pan met deksel
- Een zeef of vergiet
- Een houten lepel
Ingrediënten
- 300 gram gort
- 1 liter water of groentebouillon
- 1 theelepel zout optioneel
Stapsgewijze handleiding
1. Gort weken (optioneel, maar aanbevolen)
- Doe de gort in een kom en vul deze met ruim water. Laat de gort minstens 6 tot 12 uur weken. Als je de gort bij het ontbijt wilt eten, kun je dit het best 's avonds doen. Je kunt dan 's morgens met de volgende stap verdergaan. Giet het weekwater af en spoel de gort goed af onder stromend water.
2. Gort koken
- Doe de gort in een ruime pan en voeg het water of de groentebouillon toe. Breng het aan de kook op een middelhoog vuur en roer het even door. Zet het vuur dan lager, maar laat de gort zachtjes koken met de deksel schuin op de pan. Wel af en toe doorroeren.
- Na ongeveer 25 tot 30 minuten (of 40 tot 50 minuten als je de gort niet weekt) proef je of de gort gaar is. De korrels moeten zacht zijn. Als er nog te veel vocht in de pan zit, maar de gort al gaar is, giet je het overtollige water af.
- Haal de pan van het vuur en laat de gort 5 tot 10 minuten rusten. Roer de gort daarna even los met een houten lepel.
De gouden tip
De gouden tipSpoel gort altijd eerst goed onder koud stromend water en laat het daarna minimaal 8 uur weken in ruim water. Dat weken doet meer dan je denkt: de korrel gaart gelijkmatiger, wordt zachter van binnen en wordt veel aangenamer om te eten.
Nog een variatietip: kook gort niet alleen in water, maar in een lichte groentebouillon met een gekneusd teentje knoflook en een takje tijm.
Als de gort gaar is, giet je de gort af en laat je hem een paar minuten droogstomen in de pan. Meng er daarna een scheut goede olijfolie doorheen en een handje fijn gesneden verse kruiden zoals peterselie of bieslook.
Anders bereiden
Anders bereidenMagnetron
- Spoel de ongeweekte gort eerst goed af onder koud stromend water. Doe de afgespoelde gort in een ruime magnetronkom. De gort zet uit tijdens het koken, dus neem liever een te grote dan een te kleine kom.
- Voeg 300 tot 350 milliliter water (bij 100 gram gort) en een snufje zout toe en roer alles even door. Dek de kom losjes af met een magnetrondeksel of met een magnetronbord.
- Zet de magnetron op 800 watt en kook de gort in 10 minuten. Haal de kom er daarna voorzichtig uit, roer de gort goed door en zet de gort opnieuw terug in de magnetron. Laat het nog eens 10 tot 15 minuten koken op hetzelfde vermogen.
- Controleer na 20 minuten of de gort gaar is. Hij moet zacht zijn. Is er nog te veel water over, giet dit dan af. Is de gort nog te hard, voeg een klein scheutje water toe en zet hem nog 3 tot 5 minuten terug.
- Laat de gort na het koken 5 minuten staan met het deksel erop.
Gebruiken in…
Gebruiken in…Gekookte gort kun je gebruiken in ontzettend veel gerechten. Het is een graan dat vroeger standaard in bijna iedere voorraadkast stond, maar dan hebben we het over 1950 tot 1970.
Een van mijn favoriete manieren om gekookte gort te gebruiken is in een eenvoudige wintersoep. Denk aan een stevige bouillon met wat wortel, prei en een stukje selderij. Laat de gort meekoken in de soep tot de gort zacht genoeg is. Op het laatst een beetje peterselie en een klontje boter erbij. Laat de soep daarna even uitrusten. Klinkt raar, maar het is wel beter voor de smaak.
In de zomer doe ik het liever anders. Dan meng ik de gekookte gort met geroosterde groenten, een handje verse kruiden en wat olijfolie. Een beetje citroensap erover en klaar is de lauwwarme graansalade.
Gort kun je verder in plaats van rijst gebruiken als je een risotto maakt. Het duurt ietwat langer, en je kunt het beste de gort wel weken.
Alternatief
AlternatiefGort is eigenlijk gepelde gerst, en helaas wordt het nog steeds niet in alle supermarkten verkocht. Maar er zijn diverse andere graansoorten die je eventueel kunt gebruiken als vervanger, maar de meeste graansoorten ken je niet in een gepelde variant.
Je kunt natuurlijk gewone gerst als alternatief gebruiken of spelt. Ook de glutenvrije quinoa kan een goed alternatief zijn.
Bulgur komt misschien wel het beste in aanmerking als alternatief, want dat is gebroken tarwe en heeft ongeveer dezelfde kookeigenschappen als gort.
Hoelang houdbaar?
Hoelang houdbaar?Gekookte gort kun je in een afgesloten plastic bakje in de koelkast bewaren. Het blijft ongeveer 3 tot 4 dagen goed. Wil je het langer bewaren? Dan kun je gort invriezen.
In de vriezer blijft het tot 3 maanden houdbaar. Laat het na het invriezen rustig ontdooien in de koelkast en verwarm het daarna in een pan of magnetron met een beetje water of bouillon om de textuur weer lekker zacht te maken.
