Bruine bonen koken is eigenlijk niet moeilijk, maar het weken van de gedroogde bonen kan eventjes in beslag nemen. We hebben het daarbij niet over het koken van de inhoud van een blik bruine bonen, want dat hoef je alleen maar warm te maken, die hoef je dus niet te koken.
Gedroogde bruine bonen hebben dus wat extra aandacht nodig, voordat je ze kunt koken. Door ze een nacht te laten weken, verkort je de kooktijd beduidend. In het onderstaande recept laat ik je stap voor stap zien hoe je thuis gedroogde bruine bonen kunt laten weken, en vervolgens kunt koken.

Hoelang bruine bonen koken?
Benodigdheden
- Grote kom
- Grote kookpan met deksel
- Houten lepel
- Zeef of vergiet
Ingrediënten
- 500 gram gedroogde bruine bonen
- 2 liter water voor het koken
- 1 theelepel zout optioneel
Stapsgewijze handleiding
1. Bonen weken
- Doe de bruine bonen in een grote kom en voeg ruim water toe. Zorg dat het water minstens vijf centimeter boven de bonen staat, omdat ze tijdens het weken gaan opzwellen. Laat de bonen 8 tot 12 uur weken.

- Giet na het weken het weekwater af en spoel de bonen goed af onder koud stromend water.
2. Bonen koken
- Vul een grote pan met 2 liter water en doe de gewelde bonen in de pan. Breng het geheel aan de kook op een hoog vuur zonder deksel. Schep eventueel schuim dat zich vormt tijdens het koken regelmatig af met een lepel. Zodra het water kookt, zet je het vuur lager en laat je de bonen zachtjes koken met de deksel schuin op de pan. Dit duurt ongeveer 60 tot 90 minuten.
- Voeg tegen het einde van de kooktijd zout toe. Doe dit niet eerder, omdat zout de kooktijd kan verlengen. Zodra de bonen zacht en gaar zijn, giet je ze af in een vergiet.

De gouden tip
Neem de tijd. Gedroogde bruine bonen worden pas goed als ze langzaam en rustig kunnen garen. Week ze minimaal 12 uur in ruim koud water, spoel ze daarna goed af en zet ze op in vers water dat tot net boven de bonen staat. Breng ze aan de kook op een middelhoog vuur en laat ze vervolgens zachtjes pruttelen zonder deksel. Geen zout toevoegen tijdens het koken, dat maakt de schil taai. Zout komt pas op het allerlaatst als je zout wilt toevoegen, want het hoeft natuurlijk niet.
Nog een variatietip: kook de bruine bonen niet alleen in water, maar voeg halverwege de kooktijd een klein stuk gedroogde kombu toe. Dat is een zeewier dat je normaal bij peulvruchten uit de Aziatische keuken weleens gebruikt ziet worden. De kombu doet twee dingen tegelijk. Het maakt de bonen beter verteerbaar en geeft een subtiele, hartige diepte zonder dat het naar vis smaakt. Haal de kombu er na het koken weer uit en breng de bonen pas daarna op smaak met zout, een scheutje azijn of mosterd en eventueel een beetje boter.
Anders bereiden.
- Magnetron
Doe de geweekte bruine bonen in een magnetronbestendige schaal met deksel of een bord erop, en voeg water toe. De bonen moeten minimaal 3 tot 4 centimeter onder water staan.
Zet de schaal vervolgens in de magnetron en verwarm de bonen gedurende ongeveer 15 minuten op 800 watt. Haal de schaal uit de magnetron, roer de bonen goed door, en vul eventueel het water weer bij. Nu opnieuw 10 minuten op 800 watt verwarmen. Controleer de gaarheid na 10 minuten. Nog niet gaar? Dan nog eens 5 minuten op 800 watt verwarmen.
Gebruiken in…
Gekookte bruine bonen kun je in tal van gerechten gebruiken. Denk bijvoorbeeld aan chili con carne of chili sin carne, waar oorspronkelijk toch echt bruine bonen in moeten worden gebruikt, en niet zoals men tegenwoordig vaak doet: kidneybonen.
Ook kunnen gekookte bruine bonen goed gebruikt worden in diverse warme of koude salades.
Verder staat in Nederland natuurlijk een traditionele winterkost bekend om deze bonen: de Hollandse bruine bonensoep. Met spek en rookworst. Een soort tegenhanger van de typisch Nederlandse erwtensoep.
Typisch Nederlands zijn ook gekookte bruine bonen, die gemend worden met gebakken blokjes spek en gebakken uitjes. Door elkaar mengen en eten met bijvoorbeeld een braadworst of saucijs, en gekookte aardappelen met jus.
Alternatief
Terwijl ik dit schrijf, moet ik ook wel een beetje glimlachen. Als bruine bonen niet te koop zijn in Nederland. Laten we eerlijk zijn: zowel gedroogde bruine bonen, als bruine bonen in blik of pot zijn altijd voorradig. Een Nederlander kan immers niet zonder, en de meeste mensen hebben altijd wel een voorraadje in huis.
Maar goed, mocht het onverhoopt een keer niet meer te koop zijn, kun je daar diverse andere soorten gedroogde bonen voor gebruiken. Denk daarbij aan kidneybonen, mungbonen of witte bonen. Als je op zoek bent naar een vervanger in blik of pot, kun je denken aan witte bonen of kidneybonen, en soms heeft een supermarkt ook mungbonen in blik of pot in het assortiment.
Je zult misschien denken aan erwten en kikkererwten als alternatief, of misschien aan linzen. Maar persoonlijk kan ik dat eigenlijk niet als een goed alternatief zien voor bruine bonen. De smaak is anders, en de grootte ook.
Hoelang houdbaar?
Gekookte bruine bonen zijn in een afgesloten bakje 3 tot 4 dagen houdbaar in de koelkast.
Wil je ze langer bewaren? Vries de bonen dan in. In de vriezer blijven gekookte bruine bonen tot 3 maanden goed. Zorg er altijd voor dat de bonen volledig zijn afgekoeld voordat je ze invriest, en gebruik luchtdichte verpakkingen.




De gouden tip
Anders bereiden.
Gebruiken in…
Alternatief
Hoelang houdbaar?